Een zwerfkattenbeleid voor Menen

"Net als andere steden en gemeenten in Vlaanderen kampt Menen met een steeds groter wordende zwerfkattenpopulatie. Deze dieren zorgen voor hinder en overlast. Ze krabben vuilniszakken kapot, laten uitwerpselen achter in tuinen, ze jagen op vogels of andere kleine huisdieren, veroorzaken nachtlawaai en geurhinder," zegt schepen voor Dierenwelzijn Lut Ghesquière.

Daarom is het belangrijk om de zwerfkattenpopulatie te controleren. Want een zwerfkat jongt doorgaans twee tot drie keer per jaar, met telkens zo'n vier tot zes kittens per worp. Omwonenden kloppen regelmatig bij het dierenasiel of het stadsbestuur aan voor een oplossing. De opvang van deze specifieke groep dieren vergt een ander soort aanpak dan de opvang en plaatsing van een gevonden tamme kat die via een asiel wel nog plaatsbaar is. Een niet herplaatsbare zwerfkat (die met een vangkooi moet gevangen worden) kan dus niet terecht in het asiel. 

Het zwerfkattenprobleem aanpakken

Het stadsbestuur kiest ervoor om het zwerfkattenprobleem op een diervriendelijke en effectieve manier beheersbaar te maken. De voorkeursmethode hiervoor is: vangen, steriel maken en terugplaatsen. Wetenschappers hebben aangetoond dat dit de meest effectieve en diervriendelijke methode is om zowel overlast als dierenleed te bestrijden. Het is dus niet de bedoeling om zwerfkatten te laten verdwijnen, wel om een gezonde en beperkte kattenpopulatie te verkrijgen.

Schepen Ghesquière: "Het stadsbestuur kiest voor deze aanpak omwille van de voordelen: er wordt geen vacuümeffect gecreëerd, er is minder overlast, de groep blijft stabiel en de aanpak is diervriendelijk."

Als er zwerfkatten in een bepaald gebied voorkomen is dit kennelijk een aantrekkelijke leefomgeving. Er zijn voldoende voedselbronnen en schuilmogelijkheden aanwezig. Als zwerfkatten worden weggevangen en niet terugkeren naar de oude leefomgeving, zal de leeggekomen plek snel worden ingenomen door verwilderde katten van elders. Als de katten worden teruggezet, treedt het vacuümeffect niet op. Doordat katten steriel gemaakt worden, neemt de overlast ook beduidend af. Er worden geen kittens meer geboren, katers sproeien minder, het paargedrag verdwijnt en territoriaal gedrag als krabben en markeren wordt minder. De katten hebben minder voedsel nodig en zullen vriendelijker gedrag vertonen naar huiskatten.
Toch zijn er gevallen waarin deze aanpak niet werkt: de verwilderde kat is ongeneeslijk ziek, de omgeving is niet veilig (gevaarlijke industrie, sloop van een bedrijfsterrein) of het gedrag van de katten en kittens is sociaal. Bij zieke dieren kan er in het belang van het dier overgegaan worden tot euthanasie. Indien het om plaatsbare katten gaat, kunnen zij terecht in het dierenasiel.

In de praktijk

Het stadsbestuur werkt samen met dierenartsen die hun inzet voor het zwerfkattenproject bevestigd hebben. Het dierenasiel De Grensstreek zorgt in samenwerking met vzw Dierengeluk voor het vangen van de katten en het brengen en afhalen naar de dierenartsen in de mate van het mogelijke. Het kan ook gebeuren dat de vangkooi ter beschikking gesteld wordt van de melder en de melder de kat zelf naar de dierenarts moet brengen. Gesteriliseerde of gecastreerde katten worden de dag erna terug bij de dierenarts opgehaald en opnieuw vrijgelaten op de vangplaats.

"Het dierenasiel kan rekenen op een jaarlijkse werkingstoelage van € 0,25 per inwoner, wat neerkomt op bijna € 8.200. Daarnaast voorziet de stad in 2011 € 1.000 voor de aankoop van vangkooien en € 4.000 voor het zwerfpoezenproject," voegt schepen Ghesquière er nog aan toe.

Werk mee aan ons beleid 

• Geef geen eten aan de zwerfkatten (is trouwens verboden volgens het algemeen politiereglement). 
• Vrijwilligers die interesse hebben om mee te werken aan de sterilisatiecampagne kunnen dit melden bij de milieudienst.
• Gevangen katten worden altijd gecontroleerd op een halsbandje of chip. Bij grootschalige vangacties worden de buren op voorhand verwittigd zodat huiskatten een halsbandje kunnen krijgen of binnengehouden kunnen worden op de vangdagen.
• Wie een kat wil adopteren, kan altijd terecht bij het dierenasiel De Grensstreek (www.degrensstreek.be)
• Neem je verantwoordelijkheid als katteneigenaar en laat je kat steriliseren.

Plaatsen waar er overlast is van zwerfkattenpopulatie en een eventuele ingreep wenselijk is, kunnen gemeld worden bij de Milieudienst van de stad Menen (hannelore.zoetardt@menen.be of T 056 529 372) of vzw Dierengeluk (Corie Cardon, dierengeluk@skynet.be of T 056 510 439).